Psikologu: Mosndëshkimi i akterëve të dhunës ndikon në rritjen e numrit të vrasjeve
Autori: Gazeta inFokus
21:32 | 11 August 2023
Dukuria e vrasjeve të shpeshta në Kosovë po ndodhë si pasojë e nevojës së shfaqjes së dominancës, pushtetit e pasurisë, vlerëson psikologu Petrit Thaçi.
Thaçi thotë se këto akte kriminale mund të jenë edhe si shkak i të kaluarës së tyre, zhvillimit e adoleshencës për çka thekson se mund të kenë vuajtur akte të dhunës.
“Arsyet mund të jenë nga më të ndryshmet, që shtyjnë drejt akteve kriminale. Pra aktet kriminale janë një shpërthim kulminant i dhunës, që ka bazë mbi instiktin ose impulsin tonë të agresionit, që është një impuls i natyrshëm, por që është i dizajnuar të jetë pjesë e jona si pjesë e mbijetesës tonë, si pjesë e ekzistencës tonë si pjesë e asaj ku ne ndihemi të rrezikuar që integriteti jonë fizik, ose diçka tjetër po të cenohet në mënyrë vulgare. Megjithatë, ne po shohim që në dukuritë shoqërore shumë shpesh impulsi i agresionit, shkrimet, shfaqja e kësaj dhune kulminante po kthehen si nevojë për të shfaqur dominancë, për të shfaqur pushtet, për të imponuar zgjidhje drejt realizimit të nevojave tona instiktive, të nevojave tona që lidhen me epshet momentale, me posedimin e gjërave, pasurinë, me droga, prostitucionin e gjëra të tilla”, thotë Thaçi.
Tutje, Thaçi tha se janë disa faktorë që mund të ndikojnë tek njerëzit për t’i shtyrë të bëjnë veprime të tilla kriminale, duke potencuar mentalitetin që personat e dhunshëm janë dominant në shoqëri.
“Duhet të shohim edhe përtej saj, pra në format e çrregullta të funksionimit mental, pra çrregullimit të personalitetit, çrregullimet psikike, çrregullimet e sjelljes, nganjëherë mund ta shohim edhe si zbrazje nga një bazament i mentalitetit, që rritemi duke dëgjuar mbi lavdet dhe krekosjet e personave të dhunshëm, dominant, të tjerët që kane frikën ndaj tyre, që nuk guxon askush t’ia prishë mënyrën e tyre të të funksionuarit, që nuk guxon as shteti, as polici, as shoqëria, një farë formë më i dëmtu ata… Mund të jenë persona që në të kaluarën e tyre të zhvillimit si fëmijë, si të rinj, si adoleshent, edhe kanë mundur të vuajnë akte të dhunës, akte të padrejtësisë, dhe sot mekanizmin e dhunës, mekanizmin e krimit, e shohin si mundësi të vetme për të imponuar drejtësinë ndaj tyre”, thotë Thaçi.
Ndër të tjera, psikoterapeuti, Petrit Thaçi thekson se kjo dukuri në Kosovë mund të jetë edhe si pasojë e mos trajtimit të këtyre rasteve seriozisht nga ana e institucioneve të drejtësisë dhe reagimit policor.
“Shumica prej kryerësve, prej akterëve të akteve të fundit kanë vepra kriminale që kalojnë numrin 100 dhe ata janë ende të lirë, në kafiteritë, në trafik, në shoqërinë tone. Dhe shtrohet pyetja si është e mundshme, pra sistemi i drejtësisë duhet të ketë parasysh që masat ndëshkuese nuk janë vetëm për të rehabilituar ose për të rintegruar personin në shoqëri por për të krijuar edhe një efekt më të largët më të gjatë në një formë edhe për shoqërinë. Pra, duke u sjellur në një formë shumë të shpejtë ndëshkuese ndaj tyre, duke krijuar konceptin që kjo është e pa kompromis, e patolerueshme. Prandaj, edhe kjo pjesë mund të jetë një arsyeje që shoqëria jonë tash po atakohet nga aktet më të shpejta të dhunës. Pjesa tjetër, patjetër mund të jetë që nuk ka kontroll të mjaftueshëm ose monitorim të mjaftueshëm nga institucionet përkatëse”, thotë Thaçi.
Sipas tij, mund të ketë përmirësime nëse të drejtat, liritë e respektimi është i pa kompromis.
“Si transformim i shoqërisë që sa më pak të ketë potencial për shpërthime të tilla të krijimit të dhunës padyshim duhet gjithqysh edhe familja në implementimin e një kulture ku të drejtat liritë dhe respektimi, mirëkuptimi i anëtarëve të familjes është i rëndësishëm i shenjtë dhe pa kompromis të vazhdohet te shkolla me të njëjtat vlera, të vazhdohet në përditshmëri në trafik, kafiteritë, qoftë në evente tjera, qoftë në institucione tjera dhe të krijohet një klimë e përgjithshme edukative etikës kolektive e moralit kolektiv të ndërtuar mbi cilësi që janë shumë larg prej dhunës , dhe shumë larg prej krimit”, thotë ai.
Vetëm për një javë në Kosovë kanë ndodhur tri raste të vrasjeve, ku kanë humbur jetën tre persona. /kp/

T� tjera
-
Janina Ymeri i kërkon llogari Gërvallës: Ku e çoni ju viḳtimën?
Deputetja e Lidhjes Demokratike të Kosovës, Janina Ymeri, ka kërkuar përgjegj...
-
Burri që i dorëzoi Vuçiqit fletëvotimin: Ai mezi ecte, e dinte se kishte marrë fund
Aleksandar Vuçiq, kandidati kryesor i listës “Serbia e Bashkuar”, votoi në zg...
-
Qytetarët ndezin qirinj në Pejë në kujtim të Arlinda Zekajt, kërkojnë drejtësi dhe mbrojtje për gratë
Qytetarë dhe përfaqësues të organizatave të shoqërisë civile janë mbledhur në...
-
Specialja miraton publikim transkripteve me redaktime në rastin Thaçi e tjerët
Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë kanë miratuar publikimin e versione...
-
Rasti i Pejës, Bajrami: Haxhiu s’do të duhej t’i merrte në mbrojtje Sveçlën dhe Gërvallën
Deputetja e Lidhjes Demokratike të Kosovës, Hykmete Bajrami, ka kritikuar ins...
-
Nesër varroset Arlinda Zekaj
Vrasja e Arlinda Zekajt nga kunati i saj, mbrëmjen e së dielës në Vitomiricë ...
-
Studentët shqiptarë pro krijimit të një lëvizjeje politike sipas modelit serb: S’ka më fjalë, veprime
“Sot në orën 2 te vendi”, kështu nis dita e të rinjve që prej 5 muajsh janë n...
-
Ambasada britanike pas rastit të Arlindës: Askush që kërkon ndihmë nuk duhet të mbetet pa mbrojtje
Ambasada e Britanisë së Madhe në Kosovë ka shprehur pikëllim të thellë pas ra...
-
“Të mos përfundojë me lamtumirën e fundit”, Musliu për debatin rreth rastit të Arlindës
Deputetja e Partisë Demokratike të Kosovës, Ganimete Musliu, në seancën për v...
-
Maqedonci: 209 rekrutë të rinj nisin stërvitjen ushtarake bazë në FSK
Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka njoftuar se 209 rekrutë të rinj kanë...
-
14 ditë protestë! Pjesëmarrje më e ulët dhe situatë e qetë
Pas 3 orësh te Ministria e Arsimit ku u grumbulluan rreth orës 14:00, në mbrë...
-
Krismë armësh në Gjakovë, dy familjet tentojnë të qerojnë hesapet në rrugë
Të shtëna me armë zjarri janë raportuar në orët e mbrëmjes në zonën e Bllokut...




































