Çmimet e ushqimeve janë rritur ndjeshëm në Evropë gjatë pesë viteve të fundit, ndërsa pagat minimale janë rritur në shumicën e vendeve. Por rritja e pagave nuk ka qenë e mjaftueshme kudo për të kompensuar shtrenjtimin e ushqimeve.

Një analizë e Euronews Business, e cila krahason ndryshimin e çmimeve të ushqimeve me pagat minimale në 26 vende evropiane, tregon se në disa shtete punonjësit me pagën më të ulët sot mund të blejnë më pak ushqime me pagën e tyre sesa në gusht të vitit 2021.

Malta, Spanja dhe Franca humbin fuqinë blerëse

-Advertisement-

Sipas analizës, Malta është një nga rastet ku rritja e pagës minimale nuk ka ndjekur ritmin e çmimeve të ushqimeve.

Një punonjës me pagë minimale në Maltë mund të blejë sot rreth 6% më pak ushqime sesa mund të blinte në vitin 2021.

Pas Maltës renditen:

-Spanja, me një rënie prej 5% të fuqisë blerëse ndaj ushqimeve;

-Franca, me një rënie prej 4%.

Kjo do të thotë se nëse një punonjës me pagë minimale mund të blinte 100 shporta ushqimore në gusht 2021, sot do të mund të blinte rreth 94 në Maltë, 95 në Spanjë dhe 96 në Francë.

Çmimet e ushqimeve u rritën me 34% në BE

Të dhënat e Eurostat tregojnë se çmimet e ushqimeve dhe pijeve joalkoolike në Bashkimin Evropian u rritën mesatarisht me 34% nga gushti 2021 deri në gusht 2026.

Rritjet më të mëdha u regjistruan në:

-Hungari: 57%

-Bullgari: 54%

-Rumani: 53%

Në anën tjetër, Qiproja pati rritjen më të ulët në BE, me 21%.

Në grupin më të gjerë prej 35 vendeve evropiane, Zvicra regjistroi rritjen më të ulët, vetëm 5%.

Një rast krejtësisht i veçantë është Turqia, ku çmimet e ushqimeve dhe pijeve joalkoolike u rritën me rreth 752% gjatë kësaj periudhe.

Lufta në Ukrainë shtoi presionin mbi çmimet

Çmimet e ushqimeve në Evropë kishin nisur të rriteshin edhe para pushtimit rus të Ukrainës në shkurt 2022. Megjithatë, lufta shtoi presionin mbi tregjet, veçanërisht për shkak të rritjes së kostove të energjisë, plehrave kimike dhe transportit, si dhe ndërprerjeve në tregjet bujqësore.

Këto kosto u reflektuan më pas edhe në çmimet e produkteve në supermarkete.

Mes ekonomive më të mëdha evropiane, nga gushti 2021 deri në gusht 2026, ushqimet u shtrenjtuan:

-25% në Francë;

-30% në Itali;

-34% në Gjermani;

-35% në Spanjë.

Pagat minimale u rritën, por jo gjithmonë mjaftueshëm

Edhe pagat minimale mujore bruto janë rritur në shumicën e vendeve evropiane që kanë një pagë minimale të përcaktuar me ligj.

Në BE, rritjen më të madhe e regjistroi Hungaria, ku paga minimale u rrit me 93% në monedhën vendase.

Ndërkohë, rritja ishte:

-46% në Gjermani;

-29% në Spanjë;

-20% në Francë.

Në Turqi, paga minimale u rrit me 823%, ndërsa në Serbi dhe Mal të Zi u rrit përkatësisht me 103% dhe 102%.

Por një rritje e madhe nominale e pagës nuk do të thotë domosdoshmërisht rritje e fuqisë blerëse.

Çfarë tregon analiza?

Krahasimi nuk tregon se sa para i mbeten realisht një punëtori pas taksave, qirasë, faturave dhe shpenzimeve të tjera mujore. Ai mat vetëm sa ushqime mund të blihet me pagën minimale bruto në dy momente të ndryshme.

Pikërisht për këtë arsye, thjesht krahasimi i përqindjes së rritjes së pagës me atë të çmimeve mund të jetë çorientues, veçanërisht në vendet me inflacion shumë të lartë.

Udhëto Oslo – Prishtinë çdo javë me PrishtinaTickets

Sponsoruar

-Advertisement-