Kjo pajisje do të ndihmoj njerëzimin në parandalimin e sëmundjeve vdekjeprurëse
Autori: Gazeta inFokus
15:30 | 30 Janar 2018
Shkencëtarët kanë përdorur një pajisje që përshtatet në pëllëmbën e dorës për të renditur gjenomin njerëzor.
Ata thonë se suksesi, i detajuar në revistën Bioteknologjia e Natyrës, hap mundësi të mrekullueshme për përdorimin e gjenetikës në mjekësinë rutinë.
Kjo është shumë larg përpjekjes për të renditur gjenomin e parë njerëzor që filloi në vitin 1990.
Projekti i Gjenomit Njerëzor zgjati 13 vjet, laboratorë në mbarë botën dhe qindra miliona dollarë.
Që atëherë ka pasur një revolucion në plasaritje të kodit të jetës.
Shkenca hyn në epokën e gjenomit prej 1.000 $
Profesor Nicholas Loman, një nga kërkuesit dhe nga Universiteti i Birminghamit në Mbretërinë e Bashkuar, i tha BBC: “Ne kemi shkuar nga një situatë ku ju mund të bëni vetëm sekuencat e gjenomit për një sasi të madhe të parave në laboratorët e pajisur mirë në atë ku ne mund të ketë sekuencën e gjenomit fjalë për fjalë në xhepin tuaj ashtu si një telefon celular.
“Kjo na jep një mundësi vërtet emocionuese për të filluar gjenetizimin e sekuencave si një mjet rutinë, ndoshta diçka që njerëzit mund të bëjnë në shtëpinë e tyre”.

Teknologjia e sekuencimit ka potencialin për të ndryshuar mënyrën se si e bëjmë mjekësinë.
Analizimi i ADN-së së mutuar të kancerit mund të përdoret për të zgjedhur trajtimin më të mirë. Ose inspektimi i kodit gjenetik të baktereve mund të vinte në vend rezistencën antibiotike herët.
Prof Loman përdorte pajisjen handheld për të ndjekur përhapjen e Ebola gjatë shpërthimit në Afrikën Perëndimore.
Shkencëtarët kanë përdorur një pajisje që përshtatet në pëllëmbën e dorës për të renditur gjenomin njerëzor.
Ata thonë se suksesi, i detajuar në revistën Bioteknologjia e Natyrës, hap mundësi të mrekullueshme për përdorimin e gjenetikës në mjekësinë rutinë.
Kjo është shumë larg përpjekjes për të renditur gjenomin e parë njerëzor që filloi në vitin 1990.
Projekti i Gjenomit Njerëzor zgjati 13 vjet, laboratorë në mbarë botën dhe qindra miliona dollarë.
Që atëherë ka pasur një revolucion në plasaritje të kodit të jetës.
Shkenca hyn në epokën e gjenomit prej 1.000 $
Profesor Nicholas Loman, një nga kërkuesit dhe nga Universiteti i Birminghamit në Mbretërinë e Bashkuar, i tha BBC: “Ne kemi shkuar nga një situatë ku ju mund të bëni vetëm sekuencat e gjenomit për një sasi të madhe të parave në laboratorët e pajisur mirë në atë ku ne mund të ketë sekuencën e gjenomit fjalë për fjalë në xhepin tuaj ashtu si një telefon celular.
“Kjo na jep një mundësi vërtet emocionuese për të filluar gjenetizimin e sekuencave si një mjet rutinë, ndoshta diçka që njerëzit mund të bëjnë në shtëpinë e tyre”.
Teknologjia e sekuencimit ka potencialin për të ndryshuar mënyrën se si e bëjmë mjekësinë.
Analizimi i ADN-së së mutuar të kancerit mund të përdoret për të zgjedhur trajtimin më të mirë. Ose inspektimi i kodit gjenetik të baktereve mund të vinte në vend rezistencën antibiotike herët.
Prof Loman përdorte pajisjen handheld për të ndjekur përhapjen e Ebola gjatë shpërthimit në Afrikën Perëndimore.
Kjo përfshin këshilla të kromozomeve – të quajtura telomere.
Prof Loose i tha BBC-së: “Gjatësia e telomerit mund të jetë mjaft e rëndësishme për kancerin dhe plakjen, është e vështirë për lexime të shkurtra për shkak të përsëritjes, por ne mund të shohim dhe të fillojmë të mapojmë ato gjëra”.
Por ndërkohë që kostoja e sekuencimit po bie, mbetet një pengesë e madhe – të jesh në gjendje të lexosh me shpejtësi kodin gjenetik nuk është i njëjtë sikur të kuptosh atë që thotë.
Dr Sobia Raza, kreu i shkencës në fondin e gjenomikës së Fondacionit PHG, tha për BBC: “Aftësia jonë për të renditur gjenoma të tërë shpejt dhe me çmim të lirë vazhdon të përmirësohet.
“Por përfitimet afatshkurtra të pacientëve varen gjithashtu nga sa mirë dhe sa shpejt mund të analizojmë dhe të bëjmë ndjenjën e të dhënave gjenomike, dhe kjo është akoma mjaft sfidë”.

T� tjera
-
Kurti: Arlinda kërkoi, por nuk e mori mbrojtjen që i duhej për të mbetur gjallë
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka kërkuar hetim të plotë dhe të menjëhe...
-
Deliu-Kodra: Më vjen marre nga ky fjalim në Kuvend, dikush duhet të dorëhiqet
Deputetja e Partisë Demokratike të Kosovës, Blerta Deliu-Kodra, ka kërkuar so...
-
Gërvalla: Vrasja e Arlindës e ka tronditur thellë Kosovën, vetëm një burrë i lig ngre dorën ndaj një gruaje
Ministrja e Drejtësisë, Donika Gërvalla, ka reaguar pas vrasjes së Arlinda Ze...
-
Nëna e Liridona Ademajt ndan dhimbjen me familjen Zekaj: Kur e mora vesh se edhe një çikë e Kosovës u bë viktimë e vrasjes, mu rihapën plagët
Nëna e Liridona Ademajt, e cila u vra nga bashkëshorti i saj, Naim Murseli ka...
-
Rasti i gruas në Pejë, Tahiri: Do të duhej të kishte dorëheqje – s’mjaftojnë ngushëllimet
Deputeti i Aleancës, Besnik Tahiri, ka kërkuar dorëheqje dhe shkarkime pas vr...
-
Vëllai i Arlinda Zekajt: Zemra nuk po ma mban me shkru për vrasjen tande
Alban Zekaj, vëllai i Arlinda Zekajt, gruas që u vra mizorisht mbrëmë, tre di...
-
Osmani: Vepra e dhunës në familje do të duhej ta kishte dënimin e njëjtë si terrorizmi
Ish-presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, ka kërkuar përgjegjësi institucional...
-
Hoxha: Arlinda sot s’mund të flasë, por letra e saj na akuzon të gjithëve që kemi përgjegjësi – kjo ditë është pasqyra jonë
Deputetja e Partisë Demokratike të Kosovës, Eliza Hoxha tha se ndjen turp për...
-
Haxhiu del në mbrojtje të Gërvallës e Sveçlës pas vrasjes së Arlinda Zekaj: Çfarë faji kanë ministrat?
Kryetarja e Kuvendit të Kosovës, Albulena Haxhiu, ka dalë në mbrojtje të mini...
-
Haxhiu për vra*sjen e Arlinda Zekajt: Nuk mjaftojnë raportet që përfundojnë në sirtar, kërkohen masa ndaj atyre që shkelën detyrën
Kryetarja e Kuvendit të Kosovës, Albulena Haxhiu, ka kërkuar hetim të plotë t...
-
Seanca e Kuvendit nis me një minutë heshtje për Arlinda Zekajn
Seanca e jashtëzakonshme e Kuvendit, që po mbahet për rastin e vrasjes mizore...
-
Haxhiu për vra*sjen e Arlinda Zekajt: Fjalët e saj sot tingëllojnë si paralajmërim tragjik që nuk arritëm ta parandalonim
Kryetarja e Kuvendit të Kosovës, Albulena Haxhiu, ka folur për vrasjen e Arli...



























