Udhëheqës nga më shumë se 40 vende evropiane u mblodhën të enjten buzë lumit Liffey në Dublin, për një samit ku në qendër të vëmendjes ishte siguria e brishtë e kontinentit, në një kohë kur po ndërmerret një përpjekje e re – e mbështetur nga SHBA-ja – për të rinisur bisedimet për t’i dhënë fund luftës Rusi-Ukrainë, shkruan AP.

Takimi i Komunitetit Politik Evropian (EPC) bashkon krerë shtetesh dhe qeverish nga Bashkimi Evropian dhe vende të tjera evropiane, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar, si dhe Presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyy, Kryeministrin kanadez Mark Carney dhe Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Mark Rutte.

Kryeministri irlandez Micheál Martin deklaroi se EPC-ja “u krijua si pjesë e përgjigjes kolektive evropiane ndaj paqëndrueshmërisë në rritje politike, si në nivel rajonal ashtu edhe global, si dhe për të sjellë më shumë koherencë në përballimin e sfidave me të cilat përballemi në të gjithë kontinentin tonë”.

-Advertisement-

Samiti shërben si një mundësi për Zelenskyy-n dhe aleatët evropianë që të analizojnë rezultatet e bisedimeve të kësaj jave në Abu Dabi – të ndërmjetësuara nga SHBA-ja – lidhur me luftën Rusi-Ukrainë, e cila ka hyrë tashmë në vitin e saj të pestë. Emisarët amerikanë Steve Witkoff dhe Jared Kushner pritej të takoheshin me Zelenskyy-n në Dublin, pasi kishin mbërritur aty pas bisedimeve të zhvilluara në Moskë me Presidentin rus Vladimir Putin.

Para takimit, Zelenskyy shprehu skepticizëm në lidhje me përparimin drejt paqes.

“Dje, rusët thanë se nuk kishin autorizim për të diskutuar hapa që mund të zbusnin tmerret e kësaj lufte”, tha ai.

EPC përqendrohet te siguria

EPC është një nismë e Presidentit francez Emmanuel Macron dhe ish-Kancelarit gjerman Olaf Scholz, e themeluar në vitin 2022 si një forum për vendet brenda dhe jashtë BE-së (që përbëhet nga 27 shtete), pasi pushtimi i plotë i Ukrainës nga Rusia tronditi ndjesinë e sigurisë në Evropë.

Një temë kryesore diskutimi ishte përpjekja e kombeve evropiane për të gjetur një përfaqësues që do t’i mbronte interesat e tyre në bisedimet për paqe. Evropa ka frikë se mos lihet mënjanë në bisedime që janë jetike për fatin e kontinentit, ndërsa Rusia nuk dëshiron që vendet evropiane të përfshihen në negociata të drejtpërdrejta.

Ky grupim, i cili bashkon pothuajse 50 kombe në mbarë Evropën – me përjashtim të Rusisë dhe Bjellorusisë – u shndërrua gjithashtu në një forum për diskutime mbi sigurinë evropiane pas rikthimit të Donald Trumpit në postin e Presidentit të SHBA-së në vitin 2025. Ai i alarmoi udhëheqësit evropianë me fyerjet ndaj aleatëve të NATO-s dhe me kërcënimet për të marrë nën kontroll Grenlandën, një territor gjysmë-autonom i Danimarkës.

Prania e Carney-t është një shenjë e dëshirës së tij për ta afruar Kanadanë me Evropën, pasi Trump nisi një luftë tregtare me fqinjin verior të Shteteve të Bashkuara dhe foli vazhdimisht për ta bërë atë shtetin e 51-të.

Kryeministri i Mbretërisë së Bashkuar, Andy Burnham, gjithashtu kërkon lidhje më të ngushta me BE-në, pothuajse gjashtë vjet pasi Britania u largua nga blloku. EPC-ja (Komuniteti Politik Evropian) i jep Britanisë mundësinë të bëhet pjesë e një forumi politik mbarëevropian, pavarësisht Brexit-it.

Kritikët thonë se është thjesht një hapësirë ​​për diskutime të kota.

Grupi mblidhet dy herë në vit: një herë në një vend të BE-së dhe një herë jashtë bllokut. Takimi i radhës pritet të mbahet në prill në Zyrih, Zvicër.

Kritikët pretendojnë se ky forum ishte një përpjekje për të frenuar zgjerimin e BE-së, duke ofruar një vend në tryezën e madhe evropiane, por pa përfitimet që sjell anëtarësimi.

Të tjerë besojnë se ai është shndërruar në një hapësirë ​​për diskutime boshe, pa ndonjë ndikim apo përmbajtje reale. Në takimet e tij nuk merren vendime të detyrueshme dhe nuk hartohen deklarata zyrtare.

Ndërsa priste liderët e tjerë në një qendër konferencash në zonën e rijetëzuar portuale të Dublinit, kryeministri irlandez theksoi se do të ishte gabim të konsiderohej ky grup si i parëndësishëm.

“Shpeshherë, në këto takime joformale për krijimin e kontakteve, mund të ndodhin shumë gjëra,” tha Martin. “Mund të dalin shumë gjëra në pah.”

Takimi zhvillohet në një kohë kur vendet evropiane përballen me një rritje të sulmeve hibride.

Takimi vjen në një moment trazirash politike në Evropë, dhe pak ditë pasi humbja e thellë e Republikanëve në zgjedhjet e mesmandatit në SHBA dobësoi kontrollin e Trump-it mbi mekanizmat e pushtetit, të paktën brenda vendit. Mbetet për t’u parë nëse ky dështim do të ndryshojë qasjen e Trump-it ndaj luftës në Ukrainë dhe konfliktit me Iranin, të cilin ai e nisi vetë.

Udhëheqësit populistë janë rrëzuar së fundmi në Serbi dhe në Hungari, dhe BE-ja dhe Britania po rindërtojnë lidhjet, një dekadë pasi britanikët votuan për t’u larguar nga blloku.

Por e djathta ekstreme është ende në rritje në Evropë, pasi kohët e fundit ka shënuar fitore në zgjedhjet rajonale në Gjermani. Votuesit në disa nga vendet më të mëdha të kontinentit – Spanjë, Francë, Itali dhe Poloni – të gjithë shkojnë në votime në muajt në vijim.

Përtej Ukrainës, diskutimet për sigurinë do të përqendrohen në kërcënimin hibrid në të gjithë Evropën nga Rusia, e cila është akuzuar për nisjen e sulmeve shkatërruese në infrastrukturën kyçe që bien nën pragun e luftës.

Një vit më parë në Kopenhagen, udhëheqësit u përqendruan në një seri incidentesh shqetësuese me dronë në të gjithë Evropën. Në ditët para takimit të kësaj jave, linjat ajrore dhe mediat në disa vende evropiane u goditën nga kërcënime të rreme me bomba. Ndër objektivat e përçarjes ishin linja ajrore irlandeze Ryanair dhe transmetuesi kombëtar i vendit, RTE.

Kombet evropiane nuk kanë caktuar zyrtarisht fajin për kërcënimet.

Qeveria irlandeze tha se EPC është “mbledhja më e madhe ndonjëherë e liderëve ndërkombëtarë” e mbajtur në Irlandë dhe operacioni më i madh i policimit dhe sigurisë në historinë 100-vjeçare të forcës së saj policore kombëtare, Garda Síochána.

Udhëto Oslo – Prishtinë çdo javë me PrishtinaTickets

Sponsoruar

-Advertisement-