Edhe robotët në rrezik nga sulmet kibernetike
Autori: Gazeta inFokus
11:01 | 10 July 2017
Ndërkohë që publiku në gjithë botën analizon mënyrat sesi të mbrojë sistemet e mëdha të kompjuterëve, si ato të bankave dhe pajisjeve të votimit, nga ndërhyrjet e piraterisë kibernetike, ekspertët paralajmërojnë se mund të jetë i ekspozuar një aspekt tjetër i botës së të dhënave elektronike.
Robotët që po hyjnë në jetën e përditshme, që nga sallat e operacionit e deri tek pajisjet shtëpiake, funksionojnë përmes lidhjes me internetin dhe për këtë arsye mund të rrezikohen nga ndërhyrjet e hakerëve, shkruan Zëri i Amerikës.
Robotët po hyjnë në çdo aspekt të jetës së përditshme.
Në aeroportin ndërkombëtar “Incheon” në Korenë e Jugut, robotët ndihmojnë udhëtarët me informacion të nevojshëm dhe i shoqërojnë në korridoret e gjata për të gjetur vendin e nisjes.
Në sallat e operacioneve në spitale, pajisje të sofistikuara robotike do të fillojnë së shpejti të kryejnë operacione që kërkojnë lëvizje tepër precize që janë të vështira për t’u realizuar nga njerëzit.
Të gjitha këto pajisje mbështeten në udhëzime të formuluara me kodim tek të cilat mund të ndërhyjnë krijuesit e tyre. Për fat të keq, edhe hakerët me synime të këqija mund të kenë qasje në këto kode.
“Këta janë elemente me rëndësi kritike dhe ne duhet t’i kuptojmë shqetësimet e sigurisë që në fillim dhe t’i bëjmë planet duke pasur parasysh këto rreziqe dhe jo të marrim masa më pas, pasi të ndërmerren sulmet ndaj atyre sistemeve”, thotë Carsten Maple, i Universitetit të Uoruikut.
Ekspertët thonë se mbrojtja nuk do të vijë nga një teknologji e vetme dhe se ndërtuesit e robotëve dhe makinerive të tjera duhet të mendojnë për mekanizma mbrojtëse, kur i krijojnë ato.
“Ne gradualisht ndërtojmë teknologji së bashku për të krijuar robotë, por këta robotë janë pjesë e një infrastrukture inteligjente dhe është vërtet e rëndësishme që të gjithë këta elementë të jenë të siguruar. Prandaj duhet të punojmë për sigurinë e sistemeve të integruara”, thotë Chris Melhuish, i Universitetit Bristol.
Sipas ekspertëve, një nga metodat më të mira për mbrojtjen e sistemeve të kompjuterëve nga hakerët është ruajtja e memories kompjuterike. Nëse të dhënat bazë i ke të mbrojtura, depërtimi në të dhëna e memories kompjuterike mund të bëhet, por pa aftësi përpunimi.
“Kjo nuk do të thotë se po pakëson shanset e sulmeve, por po pakëson pasojat sepse do të thotë se mund të reagosh shumë më shpejt”, thotë zoti Maple.
Ndërsa çështja e përpunimit të të dhënave bëhet gjithnjë e më e rëndësishme, kompanitë mund të përfitojnë më shumë nëse investojnë më shumë në rritjen e sigurisë ndaj hakerëve të produkteve të reja që në fazën e ndërtimit të tyre.

T� tjera
-
Vdes ambasadori rus në SHBA/ Alexander Darchiev ndërroi jetë papritur në moshën 66-vjeçare
Ambasadori i Rusisë në Shtetet e Bashkuara, Alexander Darchiev, ka ndërruar j...
-
Kërceli i përgjigjet Abdixhikut: S’thashë se gruaja juaj ka tregtuar energji, por se ka kompani për tregtim të energjisë
Deputeti i Lëvizjes Vetëvendosje, Ilir Kërçeli, i ka reaguar kryetarit të LDK...
-
Kurti udhëton drejt Irlandës, merr pjesë në Samitin e Komunitetit Politik Evropian
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka udhëtuar drejt Republikës së Irlandës...
-
Rama nga Dublini: Shohim një derë të hapur për t’u bërë pjesë e BE-së, jemi në një moment përcaktues të historisë tonë
Kryeministri Rama është shprehur nga Dublini se Shqipëria ka një mundësi real...
-
Në Veri zbulohen dy lokale ku organizohen lojëra te bixhozit, katër persona përfundojnë në Polici
Gjatë ditës së sotme Policia e Kosovës ka asistuar Inspektorët sanitar në dy ...
-
Trump thotë se SHBA-ja e ka fituar tashmë luftën me Iranin – tani kërkon “fitore totale”
Presidenti amerikan Donald Trump pretendon se Uashingtoni e ka fituar tashmë ...
-
Rama nga Dublini: Shohim një derë të hapur për t’u bërë pjesë e BE-së, jemi në një moment përcaktues të historisë tonë
Kryeministri Rama është shprehur nga Dublini se Shqipëria ka një mundësi real...
-
“Albina, ka paditur edhe Lirim Mehmetajn” – Abdixhiku i reagon Kërçelit: Bashkëshortja ime nuk është marrë kurrë me tregti të energjisë elektrike
Kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku, ka reaguar pas deklaratave të deputetit t...
-
Bajrami: Procesi në Hagë prek esencën e shtetësisë së Kosovës
Akademiku Arsim Bajrami ka vlerësuar se procesi gjyqësor në Hagë ndaj ish-kre...
-
KEK-u reagon para protestës së sindikatës: Kërkesat e punëtorëve do t’i shqyrtojmë pas stabilizimit të situatës
Korporata Energjetike e Kosovës (KEK) ka reaguar lidhur me paralajmërimin për...
-
Rizvanolli i përgjigjet Daut Haradinajt: Nuk kam parë asnjë fakt që është blerë rrymë nga kompanitë serbe
Ministrja e Ekonomisë, Artane Rizvanolli, i është përgjigjur deklarimeve të D...
-
Shiroka Pula: Cilësia e shëndetësisë matet me profesionalizmin e personelit dhe rezultatet e shërbimeve
Presidentja e Kosovës, Justina Shiroka Pula, ka thënë se cilësia e shërbimeve...































